Bibliotheken vervullen een belangrijke maatschappelijke rol. Er zijn bijna 4 miljoen mensen lid van een van de 150 bibliotheken in Nederland. Voor veel mensen is het dé plek om nieuwe kennis op te doen en boeken te lenen.
Hoe kunnen we bibliotheken nog beter maken met behulp van (big) data?
Dat is de uitdaging in de NBD Biblion Biebinnovatie 2020 challenge. Hebben jullie dé oplossing? Stuur jullie pitch in en win een validatietraject, live-pitch voor de hele bibliotheeksector tijdens de innovatiedag van de openbare bibliotheken: ’Zet je tanden in innovatie!', een bedrag van €10.000,- en daarnaast kans om de oplossing in de praktijk te realiseren met een pilotbudget van max. €20.000.
Er is de afgelopen jaren veel veranderd op het gebied van kennis en lezen: neem alleen de enorme opkomst van het internet, ebooks en natuurlijk smartphones. Dat heeft allemaal impact op de rol en taken die bibliotheken vervullen. De rol van bibliotheken is daarmee de afgelopen jaren sterk veranderd.
De focus van bibliotheken ligt nu op vijf kerntaken:
- Kennis & Informatie beschikbaar stellen
- Mogelijkheden bieden voor Ontwikkeling en Educatie
- Leren lezen & kennismaken met literatuur
- Ontmoeting & Debat organiseren
- Kennismaken met Kunst & Cultuur
Met bijna 4 miljoen leden, 150 bibliotheken met meer dan 700 vestigingen en meer dan 70 miljoen uitleningen per jaar beschikken we over een berg data die we graag beter inzetten. Uiteraard volledig binnen de privacy-wetgeving. We willen enerzijds bibliotheken helpen om hun leden beter van dienst zijn door hen een aanbod op maat aan te bieden (niet hun data verkopen/vermarkten) en anderzijds willen we de dienstverlening van de openbare bibliotheken verder optimaliseren door hun eigen data in te zetten en/of door deze te koppelen met andere (externe) openbare databronnen.
Bekijk hier beneden welke data we voorhanden hebben.
Uiteraard staan we ook open voor oplossingen die hun eigen (extra) data genereren.
Aan welke oplossingen/resultaten zitten wij bijvoorbeeld te denken?
- Het behouden van bestaande en werven van nieuwe leden
- Het verhogen van de aantal uitleningen van de collectie en/of het aantal bezoeken
- Het beter koppelen van leden aan de beschikbare collectie en/of georganiseerde activiteiten in de bibliotheek
- Leden meer laten lezen – bijvoorbeeld door persoonlijke leestips
- Het beter en/of slimmer inkopen van de collectie
- Het beter bepalen van de bestaande en potentiële doelgroep van bibliotheken
- Het leen- en/of retourneerproces vergemakkelijken
- Openingstijden beter afstemmen op de behoefte van bibliotheekbezoekers
- Efficienter werken
- Betere capaciteitsplanning medewerkers (personeel/vrijwilligers)
- Betere verdeling van de collectie binnen de bibliotheek(vestigingen)
- Leesondersteuning op maat
Met andere woorden: Hoe kunnen datagedreven oplossingen helpen om van de openbare bibliotheek een smart library te maken?
Gebruikt jullie oplossing geen data, maar denken jullie wel een bijdrage te kunnen leveren aan de vijf kerntaken van bibliotheken? Ook dan ontvangen we jullie pitch graag.
Wat is er te winnen?
- De beste inzending wint €10.000 prijzengeld
- Daarnaast is er kans op een pilotproject met een vergoeding van max. €20.000,-
- De beste (max. 5) oplossingen mogen pitchen op de innovatiedag van de openbare bibliotheken: ’Zet je tanden in innovatie!'. Daar zijn, naast NBD Biblion en de Koninklijke Bibliotheek, alle innovatiemanagers uit de bibliotheeksector aanwezig.
- De beste inzendingen (max. 5) mogen samen met een bibliotheek hun oplossing in korte tijd valideren.
- De kans is aanwezigen dat meerdere oplossingen een pilot mogen gaan doen als de bibliotheken daarin geïnteresseerd zijn.
- De beste inzendingen worden met netwerk en advies ondersteund.
Waar zijn we naar op zoek
We zijn op zoek naar alle startups en scale-ups met oplossingen die data, die al dan niet beschikbaar is binnen de openbare bibliotheekbranche, kunnen inzetten om een of meerdere van de vijf kerntaken van bibliotheken te ondersteunen! Natuurlijk mag er ook gebruik worden gemaakt van externe (openbare) databronnen.
Heb je nog vragen? Stel die op deze pagina.
Waar zijn we niet naar op zoek
We zijn niet op zoek naar complete oplossingen, zoals een CRM-systeem,bibliotheeksysteem (ILS/LMS) of catalogus, omdat de kans dat dit door een bibliotheek geïmplementeerd zal worden, relatief klein is. Het gaat eerder op het inzetten van data, technologieën of applicaties die aanvullend zijn op hun bestaande ERP-systemen, waarin bibliotheken hun collectie en lenersadministratie hebben ontsloten.
Voorwaarden deelname
- Ingeschreven bij de KvK.
- (Op korte termijn) kunnen demonstreren van een werkend prototype/product/dienst.
- In staat om binnen 3-6 maanden een pilotproject te starten
- Jullie zijn (indien geselecteerd) beschikbaar voor:
- Het validatietrack in de tijdsperiode 20-31 januari 2020
- De live-pitch op de ‘Landelijke dag van Nieuwe Bibliotheekinnovaties’ 6 februari 2020
Jullie inzending (max 4 pagina’s / 12 slides)
- Beschrijving van het concept:
Geef een zo concreet mogelijke beschrijving van jullie oplossing en de meerwaarde daarvan voor bibliotheken. Geef hierbij ook aan of het een bestaande oplossing is, of deze nog ontwikkeld moet worden. - Beschrijving van de pilot:
Geef een korte beschrijving van wat er nodig is om een pilot op te zetten en wat jullie daarbij van ons nodig hebben. Hebben jullie al een bibliotheek benaderd waarmee jullie graag willen samenwerken? Dat juichen we van harte toe. Laat het ons weten. - Beschrijving team:
Geef een korte beschrijving van het bedrijf en team dat de pilot wil gaan realiseren.
De pitch moet als pdf-bestand worden geüpload (max. 30MB) – video’s, voorbeeldwebsites, etc. kunnen daarin worden opgenomen als link. De pitch mag uiteraard ook de vorm van een slide deck (presentatie) hebben, zolang het maar als pdf-bestand wordt aangeleverd.
Pitches in English are allowed.
Wat gaan we doen
- Tot vrijdag 6 december om 17.00 kunnen jullie een pitch insturen.
- Daarna gaan wij hard aan de slag met de selectie. Dat doen we niet alleen. Alle bibliotheken kunnen meekijken en aangeven welke pitches zij interessant vinden.
- Van alle inzendingen worden (maximaal) de beste vijf uitgekozen. Die gaan een validatietraject in samen met een bibliotheek om in een snelkookpan de oplossing optimaal aan te laten sluiten bij de praktijk.
- De verder uitgewerkte oplossingen worden live gepitched op de ‘Landelijke dag Nieuwe Bibliotheekinitiatieven’. Daar zijn, naast NBD Biblion en de KB, alle innovatiemanagers uit de bibliotheeksector aanwezig.
- Een jury kiest de winnaar. De winnaar krijgt een bedrag van €10.000,- en daarnaast de kans om de oplossing in de praktijk te realiseren samen met NBD Biblion of een bibliotheek waarvoor een pilotbudget beschikbaar is van max. €20.000. De overige oplossingen maken natuurlijk ook kans op opdrachten en pilots als jullie de aanwezige innovatiemanagers en/of NBD Biblion weten te overtuigen!
Timeline Challenge
- Maandag 28 oktober: Lancering challenge
- Vrijdag 6 december 17.00: Deadline challenge
- Maandag 9 dec. t/m woensdag 18 dec: Stemmen door bibliotheken op de beste inzendingen
- Donderdag 19 december: Bekendmaking selectie
- 20 januari – 31 januari: Validatie samen met een bibliotheek
- 6 februari: Live pitches op de ‘Landelijke dag van Nieuwe Bibliotheekinnovaties’
- Pilotfase: start- en doorlooptijd nader te bepalen
Heb je nog inhoudelijke vragen? Stel ze via de Discussion pagina.
Achtergrondinformatie
Deze challenge wordt georganiseerd door NBD Biblion in samenwerking met StartHubs - hét Open Innovatie platform van Nederland met challenges van tientallen organisaties.
Stichting NBD Biblion denkt voor en achter de schermen mee met (openbare) bibliotheken. Wij leveren een compleet pakket producten en diensten die bijdragen aan het succes van de bibliotheek of (school)mediatheek. Zo dragen wij met onze producten en diensten bij aan een efficiënte en moderne bedrijfsvoering van de bibliotheek.
Wij zorgen ervoor dat bibliotheken over een gevarieerde en actuele collectie beschikken. Bovendien levert NBD Biblion de materialen en diensten die nodig zijn voor het beheer van de bibliotheek.
Bekijk het onderstaande filmpje voor meer over onze werkzaamheden en lees meer op www.nbdbiblion.nl
Grofweg zijn er 3 datasets beschikbaar:
- Data vanuit de Koninklijke Bibliotheek
- Data vanuit NBD Biblion
- Data vanuit elke afzonderlijke bibliotheek zelf
Er zijn twee openbare datasets:
Data Koninklijke Bibliotheek
In januari 2017 heeft de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap een besluit genomen in het kader van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). Dit besluit betreft het jaarlijks openbaar maken van data met betrekking tot openbare bibliotheken:
- Personeel
- Financieel
- Bezit / uitleningen / leden
- Kernfuncties
Data NBD Biblion
NBD Biblion beschikt over de volgende data:
- Per titel (ruim 16.000 op jaarbasis):
- Algemene metadata (auteur, titel, aantal pagina’s, grootte,…)
- Inhoudelijke metadata (genre, trefwoorden, soort,…)
- Recensie
- Per bibliotheekorganisatie:
- Aantal verkochte titels (uniek)
- Aantal verkochte exemplaren per titel
Data bibliotheken
De bibliotheek zelf beschikt ook over een grote set aan data, deze is echter afhankelijk van het bibliotheeksysteem dat zij gebruiken (zie onder); te denken valt aan:
- Collectie
- Opbouw huidige collectie
- Nieuwe aanschaf titels
- Afschrijvingen titels
- Aantallen uitleningen
- Per titel
- Per categorie (type boek)
- Per lid
- Leden
- Diverse kenmerken zoals m/v/leeftijd
- Bezoekersaantallen
Binnen de bibliotheken in Nederland zijn er 5 verschillende bibliotheeksystemen (ILS/LMS) actief (van 5 verschillende leveranciers). Hieronder een opsomming van de leveranciers, systemen en geschat marktaandeel:
- HKA/OCLC > Bicatwise > 70 à 75% marktaandeel
- Infor > V-Smart/Vubis > 15 à 20% marktaandeel
- Cipal > Brocade > 2 à 3% (2 bibliotheken, binnenkort 3)
- ClientrixBibliomondo met Concerto
Gegevens van alle openbare bibliotheken, opgeslagen binnen de vijf systemen, worden op hoofdlijnen doorgeleverd aan de Koninklijke Bibliotheek, die ééns per jaar de data geanonimiseerd en veralgemeniseerd openbaar beschikbaar stelt.